เมื่อไหร่ควรสงสัยว่าเป็นผื่นแพ้สัมผัส (Allergic Contact Dermatitis) จากผลิตภัณฑ์ที่ใช้อยู่?| ลัลลลิตาคลินิก
เวลาเปลี่ยนสกินแคร์ใหม่ หรือแม้แต่ใช้ผลิตภัณฑ์เดิมมาสักระยะ แล้วจู่ๆ ผิวก็เกิดอาการแดง คัน หลายคนอาจสงสัยว่าตนเองกำลัง “แพ้ครีม” หรือไม่ ทางการแพทย์เรียกภาวะนี้ว่า ผื่นแพ้สัมผัส (Allergic Contact Dermatitis – ACD) ภาวะนี้เกิดจากการที่ระบบภูมิคุ้มกันของผิวหนังตอบสนองต่อสารก่อภูมิแพ้ที่สัมผัสกับผิว (Type IV Hypersensitivity) ซึ่งมีลักษณะเฉพาะที่แตกต่างจากการระคายเคืองทั่วไป (Irritant Contact Dermatitis) สัญญาณบ่งชี้ว่าคุณอาจกำลังมีภาวะผื่นแพ้สัมผัส (ACD) ระยะเวลาการเกิดอาการ (Delayed Reaction): ผื่นมักจะไม่ได้เกิดขึ้นทันทีหลังทาผลิตภัณฑ์ (เว้นแต่เคยแพ้สารนั้นมาแล้วอย่างรุนแรง) แต่มักจะปรากฏอาการหลังจากการสัมผัสสารก่อภูมิแพ้ไปแล้ว 24 ถึง 72 ชั่วโมง ลักษณะของผื่น: มีผื่นแดง คันมาก บางครั้งหากรุนแรงมากอาจมีตุ่มน้ำใสเล็กๆ เกิดขึ้นในบริเวณที่สัมผัสกับผลิตภัณฑ์ ขอบเขตของผื่นมักจะชัดเจน และตรงกับบริเวณที่ทาผลิตภัณฑ์นั้นๆ แต่อาจกระจายออกไปบริเวณใกล้เคียงได้เล็กน้อย หากเกาหรือปล่อยไว้นาน ผิวอาจแห้ง ลอก แตก หรือหนาตัวขึ้น ใช้ผลิตภัณฑ์มานานแล้ว แต่เพิ่งมาแพ้? นี่เป็นเรื่องที่พบได้บ่อย ผื่นแพ้สัมผัสสามารถเกิดขึ้นได้กับผลิตภัณฑ์ที่คุณใช้มาเป็นเดือนหรือเป็นปี เนื่องจากระบบภูมิคุ้มกันเพิ่งถูกกระตุ้นให้จดจำสารนั้นว่าเป็นสิ่งแปลกปลอม (Sensitization phase) […]
การใช้สกินแคร์ที่มีส่วนผสมดัดแปลงมาจากอาหาร อันตรายอย่างไร
เมื่อพูดถึงผลิตภัณฑ์ดูแลผิว (Skincare) สำหรับเด็กหรือผู้ที่มีผิวบอบบาง หลายท่านมักมองหาส่วนผสมที่มาจาก “ธรรมชาติ” เป็นหลัก เช่น สารสกัดจากข้าวโอ๊ต อัลมอนด์ นม หรือถั่วเหลือง แต่ในทางการแพทย์และผิวหนังวิทยา การใช้สกินแคร์ที่มีส่วนผสมดัดแปลงมาจากอาหาร อาจมีความเสี่ยงที่กระตุ้นให้เกิดอาการแพ้ซึ่งหลายคนอาจคาดไม่ถึง ลัลลลิตาคลินิก (Lullalita Clinic) จะพามาทำความเข้าใจเกี่ยวกับกลไก “การแพ้ผ่านทางผิวหนัง” เพื่อเป็นแนวทางในการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ดูแลผิวอย่างเหมาะสม เข้าใจกลไก “การแพ้ผ่านทางผิวหนัง” (Percutaneous Sensitization) สาเหตุสำคัญที่วงการแพทย์แนะนำให้ระมัดระวังการใช้สกินแคร์ที่มีส่วนผสมของอาหาร มาจากความเสี่ยงในการเกิดโรคภูมิแพ้อาหาร โดยอธิบายผ่านกลไก “ทฤษฎีการสัมผัสสารก่อภูมิแพ้สองทาง” (Dual-allergen-exposure hypothesis) ทฤษฎีนี้ระบุว่า หากร่างกายได้รับสารก่อภูมิแพ้จากอาหารผ่านการ “ทาลงบนผิวหนัง” ในปริมาณน้อยๆ อย่างต่อเนื่อง จะเป็นการไปกระตุ้นให้ระบบภูมิคุ้มกันสร้างการตอบสนองและจดจำที่จะ “ต่อต้าน” สารนั้นๆ ซึ่งกลไกนี้จะทำงานตรงกันข้ามกับการรับประทานอาหารเข้าสู่ระบบทางเดินอาหารตั้งแต่เนิ่นๆ ที่จะช่วยสร้างความคุ้นชินและมีส่วนช่วยลดอาการแพ้ได้ ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น หากใช้สกินแคร์ที่มีส่วนผสมของอาหาร ความเสี่ยงในการกระตุ้นโรคภูมิแพ้อาหารรุนแรง: เป็นสิ่งที่ควรระมัดระวังอย่างยิ่ง หากผิวหนังถูกกระตุ้นจนเกิดการแพ้สารสกัดจากอาหารในผลิตภัณฑ์บำรุงผิวแล้ว เมื่อผู้ใช้รับประทานอาหารชนิดนั้นเข้าไปในภายหลัง อาจทำให้เกิดปฏิกิริยาแพ้อาหารรุนแรง หรือภาวะช็อกจากการแพ้ (Anaphylaxis) ได้ แม้ว่าก่อนหน้านี้จะเคยรับประทานอาหารชนิดนั้นได้ตามปกติโดยไม่มีอาการแพ้มาก่อนก็ตาม เกิดอาการแพ้ที่ผิวหนังโดยตรง: ส่วนผสมจากอาหารในครีมบำรุง สามารถก่อให้เกิดผื่นแพ้สัมผัส (Contact […]
